Hoeveel stroom verbruikt een wasmachine?

Een gemiddelde wasmachine verbruikt 0,5 tot 1,5 kWh per wasbeurt, afhankelijk van het gekozen programma, de temperatuur en het type machine. Bij een energieprijs van €0,40 per kWh kost een wasbeurt tussen de €0,20 en €0,60. Een huishouden dat 4 keer per week wast, verbruikt jaarlijks 100 tot 300 kWh, oftewel €40 tot €120 per jaar aan elektriciteit voor de wasmachine.

Het stroomverbruik wordt vooral bepaald door de temperatuur waarmee je wast en het energielabel van de machine. Moderne wasmachines met energielabel A zijn tot 50% zuiniger dan oude modellen met label C of lager. Het verschil tussen wassen op 30°C en 60°C kan oplopen tot 0,7 kWh per wasbeurt.

Wat bepaalt het stroomverbruik van een wasmachine?

Het stroomverbruik hangt af van verschillende factoren die per wasbeurt kunnen verschillen:

Wastemperatuur: water verwarmen kost de meeste energie
Programma: een intensief programma draait langer en gebruikt meer water
Toerental centrifuge: hoger toerental verbruikt meer stroom
Vulgewicht: een volle trommel is efficiënter per kilo wasgoed
Energielabel: nieuwere machines zijn zuiniger door betere isolatie en efficiëntere motoren
Watersysteem: aansluiting op warm water kan elektrisch verbruik verlagen wanneer warm water goedkoper wordt geproduceerd

Het grootste deel van het stroomverbruik gaat naar het verwarmen van het waswater. Een wasmachine met een vermogen van 2000 watt gebruikt dit vermogen voornamelijk tijdens het opwarmen van het water. Tijdens het wassen en centrifugeren ligt het verbruik veel lager, meestal tussen 200 en 500 watt.

Voorbeeldberekening: drie scenario’s

Om het verschil te laten zien tussen verschillende situaties, berekenen we het jaarlijkse verbruik voor drie realistische scenario’s bij een elektriciteitsprijs van €0,40 per kWh.

Scenario	Machine	Programma	Wasbeurten/week	kWh per wasbeurt	Jaarverbruik	Jaarkosten
Laag verbruik	Energielabel A, 2020	Eco 30°C	3	0,5 kWh	78 kWh	€31
Gemiddeld verbruik	Energielabel B, 2015	Normaal 40°C	4	0,9 kWh	187 kWh	€75
Hoog verbruik	Energielabel C, 2010	Katoen 60°C	5	1,4 kWh	364 kWh	€146

Scenario 1: Laag verbruik met moderne machine

Een huishouden met een zuinige wasmachine uit 2020 met energielabel A wast voornamelijk op lage temperatuur met het eco-programma. Bij 3 wasbeurten per week en een verbruik van 0,5 kWh per wasbeurt:

Jaarverbruik: 3 wasbeurten × 52 weken × 0,5 kWh = 78 kWh
Jaarkosten: 78 kWh × €0,40 = €31,20

Dit scenario is realistisch voor een klein huishouden of alleenstaande die bewust zuinig wast en investeert in een energiezuinige machine.

Scenario 2: Gemiddeld verbruik met machine van enkele jaren oud

Een gemiddeld huishouden met een wasmachine uit 2015 met energielabel B wast 4 keer per week op normale programma’s bij 40°C. Het verbruik per wasbeurt ligt rond 0,9 kWh:

Jaarverbruik: 4 wasbeurten × 52 weken × 0,9 kWh = 187 kWh
Jaarkosten: 187 kWh × €0,40 = €74,80

Dit is een representatief beeld voor veel Nederlandse huishoudens met een machine die nog goed functioneert maar niet de allernieuwste technologie heeft.

Scenario 3: Hoog verbruik met oudere machine

Een gezin met kinderen heeft een oudere wasmachine uit 2010 met energielabel C en wast 5 keer per week, regelmatig op 60°C voor handdoeken en beddengoed. Het verbruik per wasbeurt ligt op 1,4 kWh:

Jaarverbruik: 5 wasbeurten × 52 weken × 1,4 kWh = 364 kWh
Jaarkosten: 364 kWh × €0,40 = €145,60

Het verschil tussen scenario 1 en 3 bedraagt ruim €110 per jaar, voornamelijk veroorzaakt door de combinatie van een oudere machine, hogere wastemperatuur en meer wasbeurten.

Invloed van wastemperatuur op stroomverbruik

Wastemperatuur heeft de grootste invloed op het stroomverbruik. Een typische moderne wasmachine verbruikt bij verschillende temperaturen:

Programma	Temperatuur	Verbruik per wasbeurt	Kosten per wasbeurt
Koud	20°C	0,3 kWh	€0,12
Eco	30°C	0,5 kWh	€0,20
Normaal	40°C	0,8 kWh	€0,32
Katoen	60°C	1,2 kWh	€0,48
Koken	90°C	2,0 kWh	€0,80

Een huishouden dat overschakelt van voornamelijk 60°C naar 30°C bespaart ongeveer 0,7 kWh per wasbeurt. Bij 4 wasbeurten per week levert dit een jaarlijkse besparing op van ongeveer 145 kWh, oftewel €58 per jaar.

Voor normaal dagelijks wasgoed is 30°C voldoende. Moderne wasmiddelen zijn geoptimaliseerd voor lage temperaturen. Zwaar vervuild wasgoed, handdoeken en beddengoed kunnen beter op 60°C gewassen worden voor hygiënische redenen.

Verschil tussen energielabels

Het energielabel geeft een indicatie van de zuinigheid van een wasmachine. Sinds 2021 geldt een nieuw labelsysteem van A tot G, waarbij het oude A+++ label ongeveer overeenkomt met het nieuwe B of C label.

Het verschil in verbruik tussen labels is substantieel. Een moderne machine met label A verbruikt voor een standaard katoen 60°C programma ongeveer 0,5 kWh. Een machine met label D verbruikt voor hetzelfde programma 0,9 kWh, bijna het dubbele.

Bij een huishouden dat 200 keer per jaar wast, levert een A-label machine vervolgens 100 kWh verbruik, terwijl een D-label machine 180 kWh verbruikt. Het verschil van 80 kWh komt neer op €32 per jaar.

Wanneer loont een nieuwe zuinige wasmachine?

Een nieuwe energiezuinige wasmachine kost tussen €400 en €800. Wanneer een oude machine met label C wordt vervangen door een nieuwe met label A, bedraagt de jaarlijkse besparing ongeveer €40 tot €60, afhankelijk van het gebruik.

Terugverdientijd op basis van energiebesparing alleen: 7 tot 15 jaar
Terugverdientijd wanneer de oude machine kapot is: direct, want vervanging is dan toch nodig

Een werkende wasmachine vervangen uitsluitend voor energiebesparing is financieel meestal niet interessant. Wel is het verstandig om bij vervanging te kiezen voor het zuinigste model dat binnen je budget past.

Standby verbruik van een wasmachine

Een wasmachine verbruikt ook stroom wanneer deze niet actief wast. Het standby verbruik ligt meestal tussen 0,5 en 2 watt. Dit lijkt weinig, maar over een heel jaar telt het op:

Standby verbruik: 1 watt × 24 uur × 365 dagen = 8,76 kWh per jaar
Jaarkosten standby: 8,76 kWh × €0,40 = €3,50

Dit bedrag is beperkt vergeleken met het verbruik tijdens het wassen. Voor huishoudens die sluipverbruik willen beperken, kan het loskoppelen van de wasmachine na gebruik enkele euro’s per jaar besparen, maar het effect is bescheiden.

Invloed van aansluiting op warm water

Sommige wasmachines kunnen worden aangesloten op zowel koud als warm water. Wanneer warm water wordt geproduceerd met een cv-ketel op gas of een zonneboiler, kan dit het elektrische verbruik van de wasmachine verlagen.

Een wasmachine die het water zelf opwarmt met elektriciteit verbruikt ongeveer 1 kWh voor een 40°C wasbeurt. Wanneer de wasmachine wordt aangesloten op warm water van 60°C geproduceerd door een cv-ketel, gebruikt de machine alleen stroom voor de motor en pomp, ongeveer 0,3 kWh.

Besparing elektriciteit: 0,7 kWh per wasbeurt
Extra gasverbruik: ongeveer 0,08 m³ per wasbeurt
Financieel verschil bij gas €1,50/m³ en elektriciteit €0,40/kWh: 0,7 kWh × €0,40 = €0,28 besparing, 0,08 m³ × €1,50 = €0,12 kosten, netto voordeel €0,16 per wasbeurt

Bij 200 wasbeurten per jaar levert dit €32 besparing op. Dit is alleen interessant wanneer de wasmachine geschikt is voor warme wateraansluiting en de cv-installatie of zonneboiler voldoende capaciteit heeft.

Wanneer is het stroomverbruik van een wasmachine een probleem?

Het stroomverbruik van een wasmachine is vooral relevant wanneer:

Je een oude machine hebt met hoog verbruik en vaak wast op hoge temperaturen
Je een groot huishouden hebt met veel wasbeurten per week
Je werkt aan verlaging van het totale energieverbruik in huis
Je zonnepanelen hebt en wilt optimaliseren wanneer je apparaten gebruikt
Je elektriciteitsverbruik aan de hoge kant is en je zoekt naar besparingsmogelijkheden

Voor de meeste huishoudens vertegenwoordigt de wasmachine 3% tot 8% van het totale jaarlijkse elektriciteitsverbruik. Dit is minder dan koelkasten, vriezers, verlichting en elektronica, maar meer dan kleinere apparaten zoals de waterkoker of magnetron.

Wanneer is het stroomverbruik van een wasmachine minder relevant?

Het verbruik van een wasmachine is relatief beperkt wanneer:

Je al een moderne machine hebt met een goed energielabel
Je voornamelijk wast op lage temperaturen
Je een klein huishouden bent met weinig wasbeurten
Je totale elektriciteitsverbruik al laag is
Andere apparaten in huis veel meer stroom verbruiken

Een huishouden met een moderne wasmachine dat 3 keer per week op 30°C wast, verbruikt slechts €30 per jaar aan elektriciteit voor de was. Verdere optimalisatie levert dan weinig absolute besparing op vergeleken met maatregelen bij verwarming, warm water of andere grote verbruikers.

Praktische tips om stroomverbruik te verlagen

Wanneer je het stroomverbruik van je wasmachine wilt verlagen zonder nieuwe machine aan te schaffen:

Was op 30°C in plaats van 40°C of 60°C wanneer het wasgoed niet zwaar vervuild is
Gebruik het eco-programma, dit duurt langer maar verbruikt minder energie
Was alleen met een volle trommel, een halfvolle machine is minder efficiënt per kilo wasgoed
Vermijd het voorwasprogramma, dit is zelden nodig en verhoogt het verbruik met 15-20%
Gebruik een lager centrifugetoerental wanneer je wasgoed mag drogen aan de lijn
Reinig regelmatig het filter en de trommel, een vervuilde machine werkt minder efficiënt

Deze maatregelen kunnen het verbruik met 20% tot 40% verlagen, afhankelijk van je huidige wasgewoonten. Voor een gemiddeld huishouden komt dit neer op €15 tot €30 per jaar.

Relatie met elektriciteitsprijs

De jaarkosten van een wasmachine zijn direct afhankelijk van de elektriciteitsprijs. Bij een verbruik van 150 kWh per jaar gelden de volgende kosten bij verschillende elektriciteitsprijzen:

Elektriciteitsprijs	Jaarkosten 150 kWh
€0,30/kWh	€45
€0,40/kWh	€60
€0,50/kWh	€75
€0,60/kWh	€90

Wanneer de elektriciteitsprijs stijgt, wordt zuinig wassen financieel interessanter. Bij een elektriciteitsprijs van €0,60 per kWh bespaart overschakelen van 60°C naar 30°C ongeveer €90 per jaar bij 4 wasbeurten per week.

Vergelijking met andere huishoudelijke apparaten

Om het stroomverbruik van een wasmachine in perspectief te plaatsen, een vergelijking met andere apparaten bij gemiddeld gebruik:

Apparaat	Jaarverbruik	Jaarkosten bij €0,40/kWh
Koelkast	150-300 kWh	€60-120
Vriezer	200-400 kWh	€80-160
Wasmachine	100-300 kWh	€40-120
Wasdroger	300-500 kWh	€120-200
Vaatwasser	200-300 kWh	€80-120
Televisie	100-200 kWh	€40-80

Een wasmachine verbruikt vergelijkbaar met een koelkast, maar minder dan een wasdroger. Wanneer je wasgoed droogt in een droger in plaats van aan de lijn, verdubbelt of verdrievoudigt het totale energieverbruik voor de was.

Conclusie

Een wasmachine verbruikt gemiddeld 0,5 tot 1,5 kWh per wasbeurt, wat neerkomt op €40 tot €120 per jaar voor een gemiddeld huishouden. Het werkelijke verbruik hangt sterk af van de wastemperatuur, het energielabel van de machine en het aantal wasbeurten.

De grootste besparing bereik je door vaker op 30°C te wassen in plaats van 60°C. Dit kan het jaarverbruik met 30% tot 50% verlagen zonder dat een nieuwe machine nodig is. Een nieuwe energiezuinige machine aanschaffen loont alleen financieel wanneer de oude machine toch aan vervanging toe is.

Voor huishoudens met een moderne machine die al overwegend op lage temperaturen wassen, is het stroomverbruik van de wasmachine beperkt. Andere apparaten zoals koeling, drogers en verlichting bieden dan waarschijnlijk meer besparingsmogelijkheden.